جراحی بینی برای مبتلایان به تبخال
دکتر حمیدرضا حسنانی
متخصص گوش، حلق و بینی | جراح بینی در تهران | متخصص جراحی بینی
اگر سابقه تبخال دارید (خصوصاً تبخال لب یا بینی)، حتماً قبل از عمل به جراح اطلاع دهید. در برخی موارد، جراح داروی ضدویروس (مثل آسیکلوویر یا والاسیکلوویر) را قبل از عمل تجویز میکند تا از فعال شدن تبخال جلوگیری شود. اگر در روزهای نزدیک به عمل تبخال فعال دارید، ممکن است جراحی به تعویق بیفتد تا عفونت کاملاً بهبود یابد.
تبخال اگر فعال باشد و تاولهای تازه روی لب یا اطراف دهان وجود داشته باشد، بهتر است زمان جراحی به تعویق بیفتد
در افرادی که قصد انجام جراحی زیبایی بینی (رینوپلاستی) دارند، وجود تبخال قبل یا بعد از عمل میتواند نگرانیهایی ایجاد کند. از آنجا که جراحی بینی در ناحیهای نزدیک به لبها و بینی انجام میشود، فعال بودن ویروس تبخال ممکن است در زمان عمل یا دوره نقاهت اهمیت ویژهای پیدا کند.
تبخال چیست و چرا ایجاد میشود؟
تبخال در اثر فعال شدن ویروس هرپس سیمپلکس ایجاد میشود. پس از اولین عفونت، این ویروس در بدن باقی میماند و ممکن است در شرایط خاص دوباره فعال شود.از جمله عواملی که میتوانند باعث فعال شدن تبخال شوند:
◆ استرس جسمی یا روحی
◆ ضعف سیستم ایمنی
◆ تب یا بیماریهای ویروسی
◆ قرار گرفتن طولانی در معرض آفتاب
◆ خستگی شدید
◆ جراحیها و ضربههای فیزیکی
به همین دلیل، جراحی بینی خود میتواند یکی از عوامل تحریک کننده بروز تبخال در برخی افراد باشد.
دکتر حسنانی توصیه میکند بیمار در صورت سابقه تبخال حتماً این موضوع را پیشاپیش اطلاع دهد
تبخال قبل از عمل بینی
آیا وجود تبخال مانع انجام جراحی میشود؟اگر بیمار در زمان نزدیک به جراحی دچار تبخال فعال باشد، معمولاً توصیه میشود عمل به تعویق بیفتد. دلیل این موضوع آن است که وجود عفونت فعال میتواند:
خطر گسترش ویروس در ناحیه جراحی را افزایش دهد
روند ترمیم زخم را مختل کند
احتمال عفونت ثانویه را بالا ببرد
باعث ناراحتی بیشتر بیمار در دوره نقاهت شود
به همین دلیل، در صورت مشاهده تبخال فعال، جراح معمولاً پیشنهاد میکند عمل تا زمان بهبود کامل ضایعه به تعویق بیفتد.
اگر سابقه تبخال مکرر داشته باشیم چه باید کرد؟
افرادی که سابقه تبخالهای مکرر دارند باید حتماً این موضوع را قبل از جراحی به پزشک اطلاع دهند. در چنین شرایطی، پزشک ممکن است برای پیشگیری از فعال شدن ویروس، داروهای ضدویروسی تجویز کند.معمولاً داروهایی مانند:
آسیکلوویر (Acyclovir)
والاسیکلوویر (Valacyclovir)
ممکن است چند روز قبل از جراحی و چند روز بعد از آن برای پیشگیری مصرف شوند.
تبخال بعد از عمل بینی
آیا بروز تبخال بعد از رینوپلاستی شایع است؟در برخی بیماران، بهویژه کسانی که سابقه تبخال دارند، ممکن است بعد از جراحی تبخال ظاهر شود. این موضوع معمولاً به علت:
استرس جراحی
کاهش موقت ایمنی بدن
تحریک بافتهای اطراف لب و بینی
مصرف برخی داروها
رخ میدهد.
تبخال بعد از جراحی بینی ممکن است به دلیل استرس جراحی، تب یا تضعیف موقت سیستم ایمنی فعال شود و معمولاً به صورت تاولهای کوچک در اطراف لب ظاهر میشود
تبخال بعد از عمل چه علائمی دارد؟
علائم معمول تبخال عبارتاند از:احساس سوزش یا خارش در اطراف لب
قرمزی پوست
ایجاد تاولهای کوچک و دردناک
پوسته بستن ضایعه پس از چند روز
این ضایعات معمولاً در نواحی زیر دیده میشوند:
لب بالا
اطراف لب
کنارههای بینی
آیا تبخال بعد از عمل بینی خطرناک است؟
در اغلب موارد، تبخال عارضه خطرناکی برای نتیجه جراحی محسوب نمیشود، اما باید بهموقع درمان شود تا:درد و ناراحتی بیمار کاهش یابد
از گسترش ضایعه جلوگیری شود
احتمال عفونت ثانویه کمتر شود
نکته مهم این است که تبخال معمولاً روی ساختار داخلی بینی یا نتیجه زیبایی عمل تأثیر مستقیم ندارد.
درمان تبخال بعد از جراحی بینی
اگر بعد از عمل بینی تبخال ایجاد شود، پزشک ممکن است درمانهای زیر را توصیه کند:داروهای ضدویروسی
رایجترین درمان شامل داروهای ضدویروسی است مانند:◆ آسیکلوویر
◆ والاسیکلوویر
فامسیکلوویر
این داروها میتوانند مدت بیماری را کوتاهتر کنند.
پمادهای موضعی
در برخی موارد از پمادهای ضدویروسی برای کاهش شدت ضایعه استفاده میشود.رعایت بهداشت و جلوگیری از تحریک ضایعه
برای جلوگیری از بدتر شدن تبخال باید:
از دستکاری تاولها خودداری کرد
ناحیه را تمیز نگه داشت
از تماس مستقیم با ضایعه پرهیز کرد
آیا تبخال میتواند باعث عفونت بینی بعد از عمل شود؟
در بیشتر موارد، تبخال محدود به پوست اطراف لب است و وارد ناحیه جراحی نمیشود. بنابراین به ندرت باعث عفونت جدی در بینی میشود.
با این حال، اگر ضایعه نزدیک به محل جراحی باشد یا علائمی مانند درد شدید، ترشح غیرطبیعی یا تب بالا ایجاد شود، لازم است بیمار سریعاً با پزشک خود تماس بگیرد.
راههای پیشگیری از تبخال در دوران جراحی بینی
برای کاهش احتمال بروز تبخال در اطراف زمان جراحی، رعایت چند نکته میتواند مفید باشد:اطلاع دادن سابقه تبخال به پزشک
مصرف داروهای پیشگیرانه در صورت توصیه پزشک
کاهش استرس و استراحت کافی
تقویت سیستم ایمنی بدن
اجتناب از نور شدید آفتاب در روزهای نزدیک به جراحی
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
در صورت مشاهده موارد زیر بهتر است بیمار با پزشک خود مشورت کند:
تبخال بزرگ یا دردناک
گسترش سریع ضایعهتب یا علائم عمومی بیماری
عدم بهبود تبخال پس از چند روز
ایجاد ضایعه بسیار نزدیک به محل جراحی
تب خال توسط ويروس هايى ايجاد مى شود كه قبلا در رشته هاى عصبى اطراف لب و بينى به صورت نهفته وجود داشته است و در اثر عوامل گوناگون به صورت مكرر فعال مى شوند و به صورت تب خال خود را نشان مى دهد .
وقتى تب خال فعال مى شود بهتر است يك الى دو هفته جراحى زيبايى بينى به تعويق بيوفتد زيرا امكان گسترش ويروس به بافت هاى اطراف و حتى بافت هاى دور دست نظير مغز وجود دارد .
اگر تب خال در محدوده برش هاى جراحى باشد اين مساله خطرناك تر است ولى هر چه محل تب خال از محدوده برش هاى جراحى دور تر باشد امكان ايجاد عوارض و گسترش بيمارى كمتر مى شود .
در صورتى كه به هر دليل اقدام به جراحى در زمان حضور تب خال فعال انجام شد بهتر است داروهاى ضد ويروس نظير آسيكلووير براى بيمار به صورت پيشگيرى تجويز شود .