گلودرد بعد از عمل بینی؛ علت سوزش گلو، خشکی دهان و راه‌های درمان سریع آن

گلودرد و احساس سوزش حلق بعد از عمل بینی

دکتر حمیدرضا حسنانی

متخصص گوش، حلق و بینی | جراح بینی در تهران | متخصص جراحی بینی

اگر علت گلودرد عفونت حاد جدید باشد مثلاً گلودرد چرکی باشد که جدیداً ایجاد شده یا در اثر سرماخوردگی ایجاد شده باشد و یا عفونت دستگاه تنفسی فوقانی باشد که جدیداً ایجاد شده باید زمان دهیم تا بیماری خوب شود.
sore throat after nose surgery 
گلودرد بعد ازعمل بینی
بسیاری از افرادی که جراحی زیبایی بینی انجام می‌دهند، در یکی دو روز اول پس از عمل دچار گلودرد، خشکی گلو یا احساس سوزش و خراش در گلو می‌شوند. این موضوع برای بعضی بیماران نگران‌کننده است، اما در واقع یکی از عوارض موقتی و طبیعی بیهوشی عمومی محسوب می‌شود.
علت اصلی این مشکل معمولاً استفاده از لوله‌ بیهوشی در طول جراحی است که برای کنترل تنفس بیمار قرار داده می‌شود. این حالت معمولاً کاملاً گذرا و کوتاه‌مدت است و در بیشتر موارد طی چند روز اول پس از عمل به‌طور کامل برطرف می‌شود. به همین دلیل نیازی به نگرانی نیست و با چند راهکار ساده خانگی می‌توان روند بهبودی آن را سرعت بخشید.
گلودرد بعد از عمل بینی 
گلودرد بعد از عمل بینی

نقش تیوب بیهوشی در ایجاد گلودرد

در جراحی بینی، بیمار تحت بیهوشی عمومی قرار می‌گیرد تا در طول عمل هیچ دردی احساس نکند و جراح بتواند با دقت بالا تغییرات لازم را روی استخوان و غضروف‌ها اعمال کند. برای کنترل تنفس، باز نگه داشتن مجاری هوایی و رساندن اکسیژن به ریه‌ها، متخصص بیهوشی یک لوله باریک به نام تیوب تراشه (Endotracheal Tube) را از دهان وارد نای بیمار می‌کند. این لوله در تمام طول مدت جراحی در مسیر تنفسی باقی می‌ماند و پس از اتمام عمل خارج می‌شود.
عبور و استقرار این تیوب پلاستیکی در گلو ممکن است باعث تحریک و ساییدگی ملایم مخاط گلو، حنجره و تارهای صوتی شود. این تحریک فیزیکی دقیقاً شبیه حالتی است که هنگام سرماخوردگی یا سرفه‌های خشک شدید در گلو احساس می‌کنید. به همین دلیل اکثر بیماران بلافاصله بعد از به هوش آمدن، سوزش، خشکی مفرط یا خراش آزاردهنده‌ای را در گلوی خود احساس می‌کنند. همچنین تنفس دهانی در روزهای اول (به دلیل پانسمان یا کیپ بودن بینی) این خشکی و سوزش گلو را تشدید می‌کند.
لوله های کوتاه برای بیهوشی 
در روش های مدرن بیهوشی از لوله های کوتاه تر استفاده می شود.

علائم شایع گلودرد بعد از جراحی بینی

گلودرد ناشی از بیهوشی و لوله‌گذاری ممکن است با نشانه‌های زیر در بیمار همراه باشد:
• احساس سوزش، قلقلک یا خراش مداوم در ناحیه گلو
• احساس درد خفیف تا متوسط در هنگام قورت دادن آب دهان یا بلع غذا
• خشکی شدید دهان و گلو به دلیل تنفس اجباری از راه دهان
• گرفتگی صدا، بم شدن یا تغییر لحن موقت صدا برای چند روز
• احساس کاذب وجود یک جسم خارجی یا توده در گلو
این علائم معمولاً در روز اول شدیدتر بوده و به تدریج با مرطوب شدن مخاط کاهش می‌یابند.

مدت زمان ماندگاری گلودرد بعد از عمل

گلودرد ناشی از تیوب بیهوشی کاملاً موقتی است. در اغلب بیماران، این سوزش و ناراحتی ظرف ۲۴ تا ۷۲ ساعت اول پس از جراحی به طور چشمگیری کاهش می‌یابد. در برخی از افراد که مخاط حساس‌تری دارند، ممکن است خشکی یا تحریک گلو تا چند روز ادامه داشته باشد؛ اما به طور معمول طی ۳ تا ۵ روز به طور کامل برطرف می‌شود و اثری از آن باقی نمی‌ماند.

چه عواملی شدت گلودرد را بیشتر می‌کنند؟

شدت این عارضه در همه بیماران یکسان نیست و به عوامل مختلفی بستگی دارد:
طولانی بودن زمان جراحی: هرچه زمان عمل و در نتیجه حضور تیوب در نای طولانی‌تر باشد، احتمال تحریک مخاط بیشتر است.
خشکی هوای اتاق عمل: کم بودن رطوبت گازهای بیهوشی می‌تواند مخاط گلو را به شدت خشک کند.
تکنیک لوله‌گذاری: آناتومی گلو و راحتی لوله‌گذاری توسط تکنسین بیهوشی در میزان تحریک گلو نقش دارد.
صحبت کردن زیاد بلافاصله بعد از عمل: حرف زدن مداوم در ساعت‌های اولیه بعد از بیهوشی، به تارهای صوتی تحریک‌شده فشار آورده و درد را بیشتر می‌کند.

راه‌های کاهش و درمان گلودرد بعد از عمل بینی

برای تسکین سریع‌تر سوزش و خشکی گلو در دوران نقاهت، رعایت نکات زیر بسیار مؤثر است:
نوشیدن مایعات ولرم مانند آب گرم، چای کمرنگ ولرم یا دمنوش‌های ملایم (مثل بابونه) به صورت جرعه‌جرعه
پرهیز از مصرف مایعات و غذاهای خیلی داغ یا خیلی سرد که باعث تحریک بیشتر مخاط ملتهب می‌شوند
استراحت دادن به حنجره و خودداری از صحبت کردن زیاد و با صدای بلند در روزهای اول
استفاده از آب‌نبات‌های مکیدنی ضد گلو‌درد یا هیدراته کردن گلو با لعاب به‌دانه ولرم
روشن کردن یک دستگاه بخور سرد در اتاق استراحت بیمار جهت مرطوب نگه داشتن هوای تنفسی
مصرف دقیق داروهای مسکن و ضدالتهاب تجویز شده توسط پزشک معالج برای کنترل درد عمومی و موضعی
با رعایت این اصول ساده، گلودرد ناشی از عمل بینی در کوتاه‌ترین زمان ممکن بهبود یافته و می‌توانید دوران نقاهت راحت‌تری را سپری کنید.